تولید صنعتی کاتالیست‌های راهبردی؛ گام تازه پتروشیمی برای کاهش وابستگی خارجی

شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی در دولت چهاردهم، با تمرکز بر تجاری‌سازی دستاوردهای پژوهشی، توسعه دانش فنی و تولید داخلی کاتالیست‌ها و مواد شیمیایی، بخشی از نیاز صنعت پتروشیمی کشور را از مسیر فناوری ایرانی تأمین کرده است.

به گزارش خبرگزاری پتروانرژی، خودکفایی در صنعت پتروشیمی تنها به افزایش ظرفیت تولید و احداث مجتمع‌های جدید محدود نمی‌شود، بلکه دانش فنی، فناوری‌های فرایندی، کاتالیست‌ها و مواد شیمیایی مورد نیاز نیز نقش مهمی در کاهش وابستگی این صنعت به خارج از کشور دارند.

شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی در دو سال فعالیت دولت چهاردهم، توسعه فناوری و تبدیل دستاوردهای پژوهشی به محصولات صنعتی و تجاری را با جدیت دنبال کرده است؛ رویکردی که به تولید صنعتی کاتالیست‌های راهبردی، بومی‌سازی مواد شیمیایی، توسعه فناوری‌های جدید و حرکت به سمت تولید محصولات پتروشیمی با ارزش افزوده بالاتر منجر شده است.

محمد کرمانی، مدیرعامل شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی، با اشاره به فعالیت‌های این مجموعه در حوزه کسب دانش فنی فناوری‌های فرایندی، کاتالیست‌ها و مواد شیمیایی گفت: کاتالیست‌های سنتز متانول، آمونیاک و اتیلن اکسید (EO) تحت لیسانس این شرکت در چند شرکت تولید و به بازار عرضه می‌شوند.

وی افزود: دانش فنی تولید تری‌اتیل آلومینیوم (TEAL) نیز که در فرایند پلیمریزاسیون پلی‌اتیلن و پلی‌پروپیلن کاربرد گسترده‌ای دارد، در چند ماه آینده برای نخستین بار در کشور تحت لیسانس شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی تولید خواهد شد.

مدیرعامل شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی همچنین از امضای قرارداد تولید پلی‌پروپیلن تحت لیسانس این شرکت برای احداث در پتروشیمی پارس خبر داد و گفت مدارک مهندسی پایه این طرح به‌طور کامل در اختیار سازنده قرار گرفته است.

ورود فناوری‌های جدید به مرحله تجاری‌سازی

کرمانی با بیان اینکه تجاری‌سازی محصولات فناورانه فرایندی زمان‌بر است، اظهار کرد: کاتالیست‌های سنتز آمونیاک و اتیلن اکسید به مرحله تجاری‌سازی و تولید صنعتی رسیده‌اند و دانش فنی کاتالیست‌های شیفت آب-گاز دما پایین (LTSC) و متاناسیون نیز آماده واگذاری به شرکت‌های توسعه‌دهنده است.

به گفته وی، دانش فنی کاتالیست‌های زیگلر-ناتا برای تولید پلی‌اتیلن سنگین در فناوری‌های میتسویی و هوستالن نیز نهایی شده و آماده عرضه به بازار است.

مدیرعامل شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی از دستیابی این شرکت به دانش فنی تولید گرید ویژه پلی‌اتیلن سنگین (HDPE) برای تولید درپوش بطری‌های نوشیدنی‌های گازدار به عنوان یکی دیگر از دستاوردهای این دوره یاد کرد و گفت این محصول با مقاومت بالا در برابر تنش‌های محیطی و فرایندپذیری مناسب در خطوط تولید با سرعت بالا طراحی شده است.

وی افزود: این گرید در واحد نیمه‌صنعتی HDPE شرکت تولید و آزمایش‌های صنعتی آن در شرکت‌های تولیدکننده درپوش بطری با موفقیت انجام شده است و نتایج آزمون‌ها قابلیت جایگزینی نمونه‌های خارجی با محصول داخلی را تأیید کرده است.

تولید داخلی ۶۰ درصد کاتالیست‌های مورد نیاز صنعت نفت

کرمانی درباره وضعیت داخلی‌سازی کاتالیست‌ها نیز گفت: با تدوین سند کاتالیست صنعت نفت و اجرای پروژه‌های مرتبط، حدود ۶۰ درصد کاتالیست‌های مورد نیاز این صنعت اکنون از سوی شرکت‌های داخلی تولید و در واحدهای صنعتی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

وی ارزش سالانه کاتالیست‌های مصرفی صنعت نفت کشور را حدود یک میلیارد و ۱۰۰ میلیون دلار اعلام کرد و افزود: حدود ۷۰۰ میلیون دلار از این کاتالیست‌ها در داخل کشور تولید می‌شود.

مدیرعامل شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی با اشاره به عملکرد کاتالیست‌های ایرانی در مجتمع‌های پتروشیمی گفت: بازخوردهای دریافت‌شده از مصرف‌کنندگان نشان می‌دهد عملکرد کاتالیست‌های تولید داخل مطلوب بوده و در برخی ویژگی‌ها، کاتالیست‌های سنتز متانول و ریفورمینگ حتی از نمونه‌های خارجی نیز عملکرد بهتری داشته‌اند.

تمرکز بر پلیمرهای پیشرفته و محصولات با ارزش افزوده

وی درباره برنامه‌های این شرکت برای توسعه محصولات با ارزش افزوده بالا اظهار کرد: مذاکراتی برای جذب سرمایه‌گذاری و احداث واحد صنعتی تولید پلی‌وینیل الکل (PVA) با استفاده از دانش فنی موجود در شرکت انجام شده و این طرح در مرحله امضای قرارداد قرار دارد.

کرمانی افزود: مذاکرات فنی و تجاری با یک شرکت خصوصی برای احداث نخستین واحد صنعتی UHMWPE یا پلی‌اتیلن با وزن مولکولی فوق‌بالا نیز در حال انجام است که در صورت نهایی‌شدن، می‌تواند زمینه‌ساز تولید یکی از پلیمرهای پیشرفته در کشور باشد.

همکاری با دانش‌بنیان‌ها برای تبدیل پژوهش به محصول

مدیرعامل شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی، همکاری با شرکت‌های دانش‌بنیان، دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی را یکی از محورهای اصلی این مجموعه برای تجاری‌سازی فناوری‌ها دانست و گفت: تولید تجاری کاتالیست‌های سنتز آمونیاک و اتیلن اکسید، تداوم تولید کاتالیست سنتز متانول و تولید اکتیویتور بهبودیافته کربنات پتاسیم از جمله نتایج این همکاری‌هاست.

کرمانی در تشریح کارنامه این شرکت گفت: شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی اکنون صاحب دانش فنی ۲۰ فرایند و ماده شیمیایی صنعت پتروشیمی است که ۱۷ مورد از این دانش‌های فنی به متقاضیان واگذار شده است.

وی ادامه داد: همچنین ۲۴ کاتالیست و آغازگر صنعت نفت با دانش فنی این شرکت توسعه یافته و برای بسیاری از آن‌ها قراردادهای تجاری‌سازی به امضا رسیده است.

به گفته کرمانی، شرکت پژوهش و فناوری پتروشیمی با حدود ۳۰ شرکت دانش‌بنیان نیز تفاهم‌نامه، موافقت‌نامه و قرارداد همکاری دارد.

وی در پایان، حمایت از شرکت‌های ایرانی، ایجاد ظرفیت تولید و اشتغال در بخش خصوصی، توسعه فناوری‌های بومی و جذب نخبگان علمی و دانشگاهی را از دیگر نتایج فعالیت‌های این شرکت عنوان کرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *